Nghiên cứu chiều sâu triết học trong tín ngưỡng truyền thống của người Tày

TS. Hứa Đức Hội sinh ngày 12/12/1984, có chuyên môn trong lĩnh vực Triết học. Ngày 12/01/2026, tại Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, TS. Hứa Đức Hội đã bảo vệ thành công luận án tiến sĩ với đề tài: “Khía cạnh triết học trong tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của người Tày (qua khảo sát ở vùng Đông Bắc Việt Nam)”.

Đây là công trình nghiên cứu có ý nghĩa khoa học và thực tiễn, tiếp cận một loại hình tín ngưỡng truyền thống dưới góc độ triết học, qua đó làm rõ những quan niệm về thế giới, con người và các giá trị tinh thần được hình thành, lưu truyền trong đời sống văn hóa của cộng đồng người Tày.

Chúc mừng TS. Hứa Đức Hội

Trên cơ sở hệ thống hóa, phân tích và đánh giá các công trình nghiên cứu trước đó về tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên nói chung và tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của người Tày nói riêng, luận án xác định những giá trị khoa học có thể kế thừa, đồng thời nhận diện các vấn đề còn bỏ ngỏ cần tiếp tục nghiên cứu. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng hướng tiếp cận có tính hệ thống và chuyên sâu đối với đối tượng nghiên cứu.

Một trong những đóng góp đáng chú ý của luận án là làm rõ các khái niệm công cụ, cơ sở hình thành và những nhân tố ảnh hưởng đến khía cạnh triết học trong tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của người Tày. Thông qua việc kết hợp nghiên cứu lý luận với khảo sát thực tiễn, công trình phân tích và luận giải những quan niệm về thế giới và nhân sinh được phản ánh trong tín ngưỡng truyền thống của cộng đồng.

Qua đó, tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên không chỉ được nhìn nhận như một hình thức sinh hoạt tâm linh mà còn là không gian lưu giữ, trao truyền những quan niệm sống, chuẩn mực đạo đức và giá trị văn hóa được cộng đồng gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Làm sáng tỏ giá trị nhân văn và bản sắc văn hóa của người Tày

Điểm nổi bật trong hướng nghiên cứu của TS. Hứa Đức Hội là việc đi sâu nhận diện những giá trị triết học ẩn chứa trong tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của người Tày, từ đó góp phần làm rõ chiều sâu tư tưởng và ý nghĩa văn hóa của một thực hành tín ngưỡng có vị trí quan trọng trong đời sống cộng đồng.

Thông qua việc phân tích quan niệm về thế giới và nhân sinh, nghiên cứu góp phần làm sáng tỏ cách cộng đồng người Tày nhìn nhận mối quan hệ giữa con người với tổ tiên, giữa cá nhân với gia đình, dòng họ và cộng đồng. Những quan niệm này được thể hiện qua các thực hành thờ cúng, nghi lễ truyền thống và những chuẩn mực ứng xử trong đời sống thường ngày.

Đặc biệt, tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên góp phần duy trì sự gắn kết giữa các thế hệ, nuôi dưỡng lòng biết ơn, ý thức về cội nguồn và trách nhiệm của mỗi cá nhân đối với gia đình, dòng họ. Đây là những giá trị nhân văn có ý nghĩa lâu dài, góp phần củng cố nền tảng đạo đức và sự gắn kết cộng đồng.

Từ những kết quả nghiên cứu, luận án chỉ ra các giá trị triết học cần được bảo tồn, kế thừa và phát huy; đồng thời đề xuất những giải pháp phù hợp với quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và yêu cầu phát triển bền vững trong bối cảnh hiện nay.

Những kết quả này có ý nghĩa thiết thực đối với công tác nghiên cứu văn hóa, giáo dục truyền thống, bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc và nâng cao nhận thức của cộng đồng về giá trị của các di sản văn hóa phi vật thể.

Gắn nghiên cứu triết học với bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa địa phương

Không chỉ đóng góp cho lĩnh vực nghiên cứu Triết học, luận án của TS. Hứa Đức Hội còn có ý nghĩa tham khảo trong thực tiễn bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Tày tại khu vực Đông Bắc Việt Nam, trong đó có tỉnh Tuyên Quang.

Việc nghiên cứu các giá trị triết học trong tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên giúp nhận diện sâu sắc hơn những yếu tố tạo nên bản sắc văn hóa, đồng thời cung cấp cơ sở khoa học để phân biệt, kế thừa những giá trị tích cực và phát huy phù hợp với đời sống xã hội hiện đại.

Trong bối cảnh hội nhập và phát triển, bảo tồn văn hóa truyền thống không chỉ là gìn giữ các nghi lễ hay hình thức sinh hoạt tín ngưỡng mà còn cần chú trọng bảo vệ những giá trị tư tưởng, đạo đức và nhân văn được gửi gắm bên trong mỗi thực hành văn hóa. Đây cũng là một trong những ý nghĩa nổi bật từ kết quả nghiên cứu của TS. Hứa Đức Hội.

Với hướng nghiên cứu gắn liền với đời sống văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số, công trình góp phần bổ sung nguồn tư liệu khoa học phục vụ hoạt động giảng dạy, nghiên cứu, giáo dục truyền thống và phát triển văn hóa tại địa phương.

Góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên Trường Đại học Tân Trào

Việc đạt học vị Tiến sĩ tại Trường Đại học Sư phạm Hà Nội là dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển chuyên môn và nghiên cứu khoa học của TS. Hứa Đức Hội, đồng thời góp phần bổ sung nguồn nhân lực trình độ cao cho Trường Đại học Tân Trào.

Với nền tảng chuyên môn trong lĩnh vực Triết học và kết quả nghiên cứu chuyên sâu về tín ngưỡng, văn hóa dân tộc, TS. Hứa Đức Hội có thêm điều kiện đóng góp vào hoạt động đào tạo, nghiên cứu khoa học và giáo dục tư tưởng, đạo đức, lối sống cho người học.

Đặc biệt, những nghiên cứu gắn với văn hóa và đời sống tinh thần của đồng bào dân tộc thiểu số góp phần phát huy thế mạnh nghiên cứu khoa học của Nhà trường, tăng cường sự kết nối giữa tri thức học thuật với thực tiễn địa phương, qua đó đóng góp vào sự nghiệp bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của tỉnh Tuyên Quang.

Hướng tới kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 năm 2026, Trường Đại học Tân Trào tổ chức vinh danh 08 giảng viên đạt học vị Tiến sĩ trong năm 2026. Đây là hoạt động có ý nghĩa thiết thực, thể hiện sự ghi nhận và trân trọng của Nhà trường đối với những nỗ lực học tập, nghiên cứu và nâng cao trình độ chuyên môn của đội ngũ nhà giáo.

Thành quả của TS. Hứa Đức Hội là một trong những dấu ấn đáng tự hào, góp phần lan tỏa tinh thần ham học hỏi, khát vọng nghiên cứu và ý thức trách nhiệm trong gìn giữ, phát huy những giá trị văn hóa dân tộc. Qua đó, tiếp tục khẳng định định hướng phát triển đội ngũ giảng viên có trình độ cao, nâng cao chất lượng đào tạo và năng lực nghiên cứu khoa học của Trường Đại học Tân Trào.

Trường Đại học Tân Trào – Phát triển tri thức, gìn giữ bản sắc văn hóa, lan tỏa những giá trị nhân văn trong cộng đồng.